Kısaca
- Zatürre, sonbahar ve kış aylarında viral üst solunum yolu enfeksiyonlarının artmasıyla daha sık görülüyor.
- Uzmanlar, ileri yaşta belirti vermeden ya da depresyon benzeri belirtilerle ortaya çıkabilen zatürrenin fark edilmesinin güçleşebileceği uyarısında bulunuyor.
- Riski azaltmak için sağlıklı beslenme, yeterli uyku, sigara ve alkolden uzak durma ve aşılanma öneriliyor.
Öksürük, ateş, titreme, halsizlik ve göğüs ağrısı gibi yakınmalar grip ve üst solunum yolu hastalıklarında görülse de zatürreye de işaret edebiliyor. Bakteri ya da virüslerden kaynaklanan zatürre her mevsim görülebilse de viral enfeksiyonların arttığı sonbahar ve kış aylarında daha sık ortaya çıkıyor. Acıbadem Bakırköy Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Süha Alzafer, 12 Kasım Dünya Zatürre (Pnömoni) Günü kapsamında hastalığın belirtilerini, tedavisini ve riski azaltmaya yönelik önerilerini anlattı.
Zatürreye yol açan mikroorganizmalar solunum yoluyla vücuda giriyor. Bazı bakteri ve virüsler, enfekte kişilerin öksürmesi, hapşırması ya da konuşması sırasında çevreye yayılabiliyor.
Dr. Süha Alzafer, zatürrenin bakteri ya da virüslerle ortaya çıktığını belirtiyor. Önce virüs kaynaklı başlayan zatürreye eş zamanlı bakteriyel zatürrenin eklenebileceğini söylüyor. Pandemi sürecinde görülen Covid’e bağlı zatürrelerde etkenin Covid virüsü olduğunu hatırlatan Alzafer, bu dönemde zatürrenin ağır ve ölümcül seyredebildiğinin daha iyi anlaşıldığını ifade ediyor.
Zatürreye yakalanmayı kolaylaştıran etkenler arasında ileri yaş, sigara ve alkol kullanımı, kalp, diyabet, kanser ya da kronik akciğer hastalıkları ve bağışıklık sistemini baskılayan ilaçların kullanımı sayılıyor.
Belirtileri hafife almayın
Zatürrenin en ciddi enfeksiyon hastalıklarından biri olduğunu vurgulayan Alzafer, solunum yolu enfeksiyonlarının arttığı dönemde belirtilere özellikle dikkat edilmesi gerektiğini söylüyor. En sık görülen belirtiler arasında öksürük, ateş, titreme, göğüs ağrısı, halsizlik, iştahsızlık ve baş ağrısı bulunuyor.
Alzafer’e göre öksürüğün niteliğinin değişmesi, balgamın sarı, yeşil ya da pas rengine dönmesi, balgamda kan görülmesi, göğüs ağrısı, ateş ve titreme zatürre açısından önem taşıyor. Özellikle ileri yaştaki hastalarda ise belirtilerin hiçbirinin görülmeyebileceğini, bunun yerine kişilik değişikliği ya da depresyon belirtileriyle daha sinsi bir tablo ortaya çıkabileceğini belirtiyor. Alzafer’in sözleri şöyle: "Özellikle ileri yaştaki hastalarda bu belirtilerin hiçbiri olmayıp, daha farklı ve sinsi bir tabloyla, kişilik değişikliği veya depresyon belirtileriyle bile ortaya çıkabilmektedir."
Akciğer kanseri ve tüberküloz ile karışabiliyor
Zatürre bazı durumlarda akciğer kanseriyle karışabiliyor, bazen de iki hastalık birlikte görülebiliyor. Alzafer, bazı kanser türlerinin akciğer röntgeninde zatürreyi taklit edebildiğine dikkat çekiyor. Tedaviye rağmen radyolojik bulguları uzun süre gerilemeyen hastalarda akciğer kanseri olasılığının da değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Tüberkülozun da zaman zaman zatürreyle karıştırılabildiği belirtiliyor.
Riski azaltmak için öneriler
Alzafer, zatürre riskini azaltmaya yardımcı olabilecek altı önlemi sıralıyor: sağlıklı beslenmek, yeterli ve kaliteli uyumak, sigara ve alkol tüketiminden kaçınmak, düzenli egzersiz yapmak, kronik hastalıkları kontrol altında tutmak ve yaşa ile sağlık durumuna uygun aşıları yaptırmak.
Zatürre aşısının sağlıklı bireylerde 50 yaşından itibaren yaptırılması gerektiğini belirten Alzafer, kronik hastalığı, bağışıklık durumu olanlar ya da daha önce zatürre geçirenler için aşının daha erken yaptırılmasının fayda sağlayabileceğini söylüyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
