Erkek üreme sisteminin önemli bir parçası olan prostat bezinde gelişen prostat kanseri, prostat dokusundaki hücrelerin kontrolsüz ve anormal çoğalması sonucunda ortaya çıkıyor. Hastalığın gelişiminde yaş ve aile öyküsü başta olmak üzere çeşitli risk faktörleri rol oynarken, erken evrede herhangi bir belirti görülmemesi, tanının da gecikmesine neden olabiliyor. İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Murat Arslan, prostat kanserinde belirtilerin ortaya çıkmasını beklemenin doğru olmadığını belirterek, “Prostat kanserinin erken dönemde çoğu zaman hiçbir belirti vermemesi, düzenli kontrollerin önemini daha da artırıyor. Bu nedenle ‘benim hiçbir şeyim yok’ demek, prostat kanseri açısından her şeyin yolunda olduğu anlamına gelmiyor. Özellikle 50 yaşından sonra erkeklerin prostat kanseri açısından hekim değerlendirmesinden geçmesini öneriyoruz. Ailesinde prostat kanseri öyküsü bulunan kişilerde ise kontrollere daha erken yaşlarda başlanması gerekebiliyor” diyor.
PSA yüksekliği tek başına kanser anlamına gelmez
Prostat kanseri tarama ve değerlendirilmesinde kullanılan önemli yöntemlerden biri olan PSA testi, basit bir kan testiyle gerçekleştiriliyor. Ancak PSA yüksekliği tek başına prostat kanseri anlamına gelmiyor. Tanı sürecinin hastanın yaşı, aile öyküsü, muayene bulguları ve diğer tetkiklerle birlikte değerlendirilmesi önemli. Günümüzde prostat kanseri şüphesinde prostat MR’ı ve gerektiğinde hedefe yönelik biyopsi gibi gelişmiş görüntüleme ve tanı yöntemlerinden de yararlanılıyor. Böylece hastalığın doğru şekilde değerlendirilmesi ve uygun tedavi planının oluşturulması sağlanabiliyor.
İdrar şikâyetlerinin anlamı ne?
Prof. Dr. Arslan, hastalığın ilerleyen dönemlerde bazı idrar ve cinsel fonksiyonla ilişkili şikâyetlere yol açabildiğini belirtiyor. İdrar yaparken ağrı veya yanma, idrarda ve menide kan görülmesi ve sertleşme sorunları bu belirtiler arasında. İleri evrelerde ise özellikle kemik ağrıları ortaya çıkabiliyor. Bununla birlikte, bu şikâyetlerin yalnızca prostat kanserine özgü olmadığı; prostat büyümesi ya da prostatit gibi farklı prostat hastalıklarında da görülebileceği belirtiliyor. Bu nedenle belirtilerin varlığında doğru tanı için uzman hekim değerlendirmesi büyük önem taşıyor.
Erken tanı, tedavide başarı şansını artırıyor
Prostat kanseri erken evrede tespit edildiğinde tedavinin etkinliği de yükseliyor. Günümüzde tedavi seçenekleri hastanın yaşı, genel sağlık durumu ve hastalığın evresi gibi faktörlere göre kişiye özel hale getirilebiliyor. Bu yıl New England Journal of Medicine’da yayımlanan ileri evre prostat kanseriyle ilgili yeni bir araştırma ise, hastaların tümörlerindeki genetik özelliklere bakılarak tedavi seçilmesinin önemli bir fark yaratabileceğini gösteriyor. Sonuçlar, prostat kanserinin her hastada aynı olmadığını ve tümörün genetik özelliklerinin tedavi seçiminde giderek daha önemli hale geldiğini ortaya koyuyor. Bunun anlamı şu; gelecekte prostat kanseri tedavisinde, “herkese aynı tedavi” yaklaşımının yerine, hastanın ve tümörünün özelliklerine göre şekillendirilen kişisel tedaviler gittikçe daha öne çıkacak. Ayrıca cerrahi ve diğer tedavi yöntemlerinde yaşanan yeni gelişmeler sayesinde tedavide yalnızca kanserin kontrol altına alınması değil, hastaların yaşam kalitesinin korunması da güçlü bir hedef. Prostat kanseri tedavisinde, hastaların idrar kontrolünü, cinsel fonksiyonlarını ve yaşam kalitelerini mümkün olduğunca koruyabilmek de ön planda.
Şikâyetinizin olmasını beklemeyin
Prostat Kanseri Farkındalık Ayı kapsamında erkeklere çağrıda bulunan Prof. Dr. Murat Arslan şunları söylüyor; “Şikâyetinizin olmasını beklemeyin. Yaşınıza ve risk durumunuza uygun prostat kontrollerinizi ihmal etmeyin. Prostat kanseri erken dönemde belirti vermeyebiliyor. Erken evrede tespit edildiğinde ise tedavisi daha etkin yürütülebiliyor. Bu nedenle düzenli kontrollerinizi ihmal etmeyin.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
